Flimkien ma' organizzazzjonijiet oħra li jirrappreżentaw il-wirt kulturali, organizzazzjonijiet edukattivi u ta' riċerka, Europeana - f'isem il-membri tan-Netwerk tagħna - iġġieldet matul dawn l-aħħar ħames snin biex tiżgura li l-pakkett approvat illum jinkludi miżuri li jindirizzaw b'mod sinifikanti l-isfidi li d-drittijiet tal-awtur joħolqu għall-istituzzjonijiet tal-wirt kulturali tal-Ewropa.
Għandna l-pjaċir nirrappurtaw li t-test adottat illum (b’maġġoranza ta’ 348 favur u 274 kontra) tabilħaqq fih titjib sinifikanti għall-istituzzjonijiet tal-wirt kulturali li se jiffaċilita d-diġitalizzazzjoni (tal-massa) ta’ xogħlijiet mhux kummerċjali, jippermetti lill-istituzzjonijiet jibagħtu test u data dwar ix-xogħlijiet tal-minjieri fil-kollezzjonijiet tagħhom u jiżgura li l-kopji diġitali tax-xogħlijiet tad-dominju pubbliku jibqgħu fid-dominju pubbliku. Madankollu, ninnutaw ukoll li ħafna organizzazzjonijiet fin-Network tagħna huma mħassba dwar miżuri oħra fit-test adottat li se jintroduċu dritt addizzjonali għall-pubblikaturi tal-istampa u jpoġġu obbligi ġodda fuq il-pjattaformi online li jistgħu jillimitaw il-mod kif l-utenti jistgħu jikkomunikaw permezz ta’ dawn il-pjattaformi.
Xi jfisser dan għall-istituzzjonijiet tal-wirt kulturali?
L-Istati Membri tal-UE issa se jkollhom sentejn biex jimplimentaw il-miżuri adottati llum fil-liġi nazzjonali.
Dan se jirriżulta fil-bidliet li ġejjin għall-istituzzjonijiet tal-wirt kulturali:
- F’dawk l-Istati Membri fejn dan għadu mhux il-każ, l-istituzzjonijiet tal-wirt kulturali se jitħallew jagħmlu riproduzzjonijiet diġitali tax-xogħlijiet kollha fil-kollezzjonijiet tagħhom għal skopijiet ta’ preservazzjoni (innota li dan ma jfissirx li dawn ix-xogħlijiet jistgħu jsiru disponibbli wkoll online) - l-Artikolu 6 tad-Direttiva.
- Fl-Istati Membri kollha, l-istituzzjonijiet tal-wirt kulturali (kif ukoll l-organizzazzjonijiet tar-riċerka) se jibbenefikaw minn eċċezzjoni tal-estrazzjoni tat-test u tad-data li se tippermettilhom jużaw tekniki ta’ analiżi komputazzjonali fuq xogħlijiet fil-kollezzjonijiet tagħhom għall-fini ta’ riċerka xjentifika - l-Artikolu 3 tad-Direttiva.
- Fl-Istati Membri kollha, l-istituzzjonijiet tal-wirt kulturali se jitħallew jiddiġitalizzaw u jagħmlu disponibbli online xogħlijiet in-copyright iżda li mhumiex fis-suq. Skont it-tipi ta' kollezzjonijiet inkwistjoni huma jkunu jistgħu jagħmlu dan abbażi ta' liċenzji maħruġa minn organizzazzjonijiet ta' mmaniġġjar kollettiv jew fejn tali organizzazzjonijiet ma jeżistux jew mhumiex rappreżentattivi biżżejjed taħt eċċezzjoni ġdida għad-drittijiet tal-awtur - l-Artikoli 8-11 tad-direttiva.
- L-Istati Membri se jkollhom ukoll il-kapaċità li jintroduċu sistemi ta’ liċenzjar kollettiv estiż li jmorru lil hinn mill-kategorija dejqa ta’ xogħlijiet barra mill-kummerċ. F’xi Stati Membri, dan jista’ jirriżulta f’sistemi li jippermettu lill-istituzzjonijiet jiddiġitalizzaw u jagħmlu disponibbli l-kollezzjonijiet kollha tagħhom permezz ta’ liċenzja waħda. Għalissa, dawn il-liċenzji ser ikunu limitati għal Stati Membri individwali u mhux ser jippermettu aċċess transkonfinali għax-xogħlijiet diġitizzati - l-Artikolu 12 tad-direttiva.
- Fl-aħħar nett, dawk l-Istati Membri li fihom bħalissa huwa possibbli li jintalbu drittijiet ġodda fuq ir-riproduzzjonijiet ta’ xogħlijiet ta’ dominju pubbliku se jkollhom ibiddlu l-liġijiet tagħhom biex iwaqqfu tali prattiki. Dan ifisser li 10 snin wara li ħriġna l-Karta tad-Dominju Pubbliku tagħna, il-prinċipju li dak li huwa fid-dominju pubbliku f'forma analoga jibqa' fid-dominju pubbliku fis-settur diġitali sar minqux fil-liġi - l-Artikolu 14 tad-Direttiva.
X'inhu li jmiss għall-Europeana?
L-isforzi tagħna ta' promozzjoni kienu bbażati fuq mandat ta' promozzjoni li l-Europeana adottat fl-2014 u aġġornat fl-2016. Mat-tmiem tal-proċess leġiżlattiv fil-livell Ewropew, se nesploraw x’rwol għandha tieħu l-Europeana matul il-fażi ta’ implimentazzjoni nazzjonali.
Ser inkomplu wkoll bl-isforzi tagħna biex nirrappreżentaw il-ħtiġijiet tan-Netwerk tal-Europeana fl-iżvilupp ta' miżuri mmirati lejn it-titjib tal-aċċess għal xogħlijiet barra mill-kummerċ. Internament se jkollna bżonn ukoll nirrevedu kif nistgħu ngħinu lis-sħab tad-data tagħna biex iġibu d-dikjarazzjonijiet tad-drittijiet għall-kollezzjonijiet f’konformità mar-realtà legali l-ġdida maħluqa mill-Artikolu 14 tad-Direttiva. Se naqsmu aktar dwar dawn il-passi ta 'segwitu tagħha fi żmien debitu.
Fl-aħħar nett, irridu nużaw din l-opportunità biex nirringrazzjaw lil kull min ikkontribwixxa għal dan l-aġġornament tant meħtieġ tar-regoli tad-drittijiet tal-awtur għall-istituzzjonijiet tal-wirt kulturali. Grazzi kbira lill-membri kollha tan-network tagħna u lis-sħab involuti f’dan l-isforz iżda wkoll lill-membri kollha tal-Parlament (u l-persunal tagħhom) u lill-uffiċjali tal-Kummissjoni u tal-Istati Membri li appoġġawna fil-ġlieda tagħna.
