Níos luaithe i mbliana, sheol an Coimisiún Eorpach comhairliúchán taiscéalaíoch maidir le todhchaí na hearnála cumarsáide leictreonaí agus a bonneagar. Breithnítear sa chomhairliúchán an gá a d’fhéadfadh a bheith ann do na gníomhaithe uile a bhaineann tairbhe as an gclaochlú digiteach rannchuidiú go cothrom leis na hinfheistíochtaí is gá a dhéanamh san Eoraip sa réimse sin sna blianta amach romhainn. Bhí áthas ar Fhondúireacht Europeana dul i gcomhpháirtíocht le Creative Commons agus le Cónaidhm Idirnáisiúnta na gCumann agus na nInstitiúidí Leabharlainne (IFLA) chun freagra comhpháirteach ar an gcomhairliúchán a chur isteach.
Inár n-aighneacht chomhpháirteach, fáiltímid roimh na hiarrachtaí atá déanta ag an gCoimisiún Eorpach chun scrúdú a dhéanamh ar conas rochtain ar leathanbhanda a leathnú agus a chinntiú go leanfaidh cumas na líonraí de bheith ag leathnú agus ag tacú le nuálaíocht chuiditheach. Ar an taobh eile, cuirimid ár n-imní in iúl go bhféadfadh bunús dlí nua a bheith mar thoradh air sin do chuideachtaí teileachumarsáide chun íocaíochtaí a éileamh ó sholáthraithe ábhair agus feidhmchlár as trácht a sheoladh agus a ‘ghiniúint’. D’fhéadfadh tionchar diúltach a bheith aige sin ar neodracht líonra agus ar idirlíon sláintiúil atá bunaithe ar oscailteacht agus cothroime, luachanna ar mór ag na trí eagraíocht tíolactha iad agus a chosnaíonn siad go mór.
Leagtar béim san aighneacht chomhpháirteach ar na tionchair ar leith a bheadh ag an bhforbairt sin ar institiúidí eolais agus oidhreachta cultúrtha. Déanann Fondúireacht Europeana, Creative Commons agus IFLA ionadaíocht ar ghailearaithe, leabharlanna, cartlanna, músaeim agus institiúidí agus daoine aonair eile a éascaíonn comhroinnt eolais agus cultúir, ar líne freisin. Tá róil bhunúsacha againn maidir le freastal ar phobail ar fud na hEorpa, acmhainní agus seirbhísí a chur ar fáil le haghaidh taitneamhachta, oideachais, taighde agus cur chun cinn eolais, agus cruthaitheacht agus nuálaíocht a spreagadh chun freastal ar thimpeallacht dhigiteach atá oscailte, daonlathach agus iontaofa. Oibríonn Fondúireacht Europeana go nithiúil i dtreo na físe sin ina ról mar mhaoir ar an spás coiteann sonraí Eorpach don oidhreacht chultúrtha, agus oibríonn na trí chomhshínitheoir i dtreo timpeallacht dhigiteach nach gcuirtear rochtain ar chultúr i mbaol ná nach ndéantar monaplacht uirthi.
Maidir leis na hinstitiúidí agus na pobail a dtacaímid leo, bheadh na dolaí nua sin ina n-ábhar imní ar leith. Feidhmíonn institiúidí eolais agus cultúrtha mar stórtha le haghaidh méideanna móra sonraí — táimid freagrach as gach cineál meán agus faisnéise a bhailiú, a stóráil agus a chur ar fáil don phobal i gcoitinne, faoi shainorduithe poiblí go minic. Cé nach féidir le húsáideoir aonair úsáid a bhaint as an gcatalóg iomlán faisnéise, d'fhéadfadh go gciallódh freastal ar ár bpobail le chéile freastal ar mhéideanna móra sonraí. Thairis sin, freastalaíonn institiúidí eolais agus cultúrtha ar acadóirí agus ar thaighdeoirí a dteastaíonn rochtain uathu ar mhéideanna móra den chorpas dá ngníomhaíochtaí leasa phoiblí.
Is eagal linn, faoin mbonn sin, go bhféadfaí a mheas gur ‘gineadóirí móra tráchta’ iad na hinstitiúidí sin agus go mbeadh orthu táillí nua a íoc. Mar institiúidí a fhreastalaíonn ar an bpobal, tá brú suntasach buiséid orthu cheana féin, agus is cinnte go gciallódh táillí nua teorainn a chur leis na seirbhísí a chuirimid ar fáil, agus ár n-acmhainní a úsáid chun láimhdeachas na n-oibreoirí teileachumarsáide a neartú seachas ár misin a sheachadadh.
Mar a thugaimid faoi deara inár n-aighneacht chomhpháirteach, tá go leor bealaí eile ann chun tacú le rochtain oscailte, láidir agus inacmhainne ar an idirlíon, lena n-áirítear rochtain a leathnú do sheirbhísí gan sreang agus do líonraí pobail, maoiniú seirbhíse uilíche a nuachóiriú, agus comhoibriú le hinstitiúidí eolais agus cultúrtha, a oibríonn cheana féin i gcásanna áirithe chun rochtain ar an Idirlíon a sholáthar do chónaitheoirí máguaird. Tá súil againn go mbeidh na smaointe seo agus smaointe eile mar fhócas de réir mar a théann an comhairliúchán seo ar aghaidh.
Tá Fondúireacht Europeana, Creative Commons agus IFLA réidh chun oibriú leis an gCoimisiún Eorpach agus le páirtithe leasmhara eile ar bhealaí malartacha chun idirlíon oscailte agus cóir chomhionann tráchta sonraí a áirithiú do chách, i gcomhréir le prionsabal na neodrachta líonra.
