Cad é an Lipéad Oidhreachta Eorpach?
Bunaíodh an Lipéad Oidhreachta Eorpach (EHL) mar thionscnamh de chuid an Aontais in 2011. Is é is aidhm dó leas a bhaint as acmhainneacht na láithreán oidhreachta chun muintearas shaoránaigh na hEorpa leis an Aontas a neartú, chomh maith leis an tuiscint atá acu ar éagsúlacht náisiúnta agus réigiúnach, ar chomhthuiscint agus ar idirphlé idirchultúrtha. Go dtí seo, bronnadh an Lipéad ar 48 láithreán ar fud na hEorpa.
Bronntar an Lipéad ar láithreáin a bhfuil luach siombalach Eorpach acu agus a fhorbraíonn tionscadal chun a dtábhacht Eorpach a chur chun cinn. Go háirithe, tá sé d’aidhm ag láithreáin EHL feasacht agus tuiscint ar stair na hEorpa a mhúscailt, go háirithe trí ghníomhaíochtaí oideachais, agus inrochtaineacht a fheabhsú tríd an ilteangachas a chur chun cinn agus trí leas a bhaint as na deiseanna a chuirtear ar fáil le teicneolaíochtaí nua agus le modhanna digiteacha.
Faoi ghníomhaíocht an Lipéid Oidhreachta Eorpaigh, is féidir le láithreáin a bheith ina séadchomharthaí; láithreáin nádúrtha, faoi uisce, seandálaíochta, thionsclaíocha nó uirbeacha; tírdhreacha cultúrtha; áiteanna cuimhneacháin; agus earraí agus réada cultúrtha agus oidhreacht dholáimhsithe a bhaineann le háit, lena n-áirítear oidhreacht chomhaimseartha.
Clúdaíonn líonra láithreáin EHL breis agus 100,000 bliain de stair na hEorpa, ag tosú le Láithreán Réamhstairiúil Krapina Neanderthal agus Músaem inar féidir le cuairteoirí a fháil amach conas a bhí cónaí ar na chéad phobail dhaonna san Eoraip. I measc láithreáin eile de chuid EHL, cuimsíonn an Chairt Dlí maidir le Deireadh a chur le Pionós an Bháis, Liospóin, agus an Pháirc Chuimhneacháin Phicnice Uile-Eorpach, mar shampla, luachanna an mheasa ar dhínit an duine agus ar chearta an duine, ar shaoirsí, ar chomhionannas, ar dhlúthpháirtíocht, ar chearta na saoránach agus ar an gceartas ar a bhfuil an tAontas fothaithe. Áirítear sa líonra freisin láithreáin a raibh ról díreach acu i bpróiseas lánpháirtíochta na hEorpa, lena n-áirítear Ceantar Eorpach Strasbourg, Sráidbhaile Schengen agus Conradh Maastricht.
Tá an Lipéad Oidhreachta Eorpach oscailte do láithreáin oidhreachta atá lonnaithe i mBallstáit an Aontais Eorpaigh, agus tá spéis léirithe ag na Ballstáit seo a leanas páirt a ghlacadh in EHL: An Ostair, an Bheilg, an Bhulgáir, Poblacht na Seice, an Chróit, an Danmhairg, an Fhionlainn, an Ghearmáin, an Eastóin, an Ghréig, an Spáinn, an Fhrainc, an Iodáil, an Chipir, an Laitvia, an Liotuáin, Lucsamburg, an Ungáir, Málta, an Ísiltír, an Pholainn, an Phortaingéil, an Rómáin, an tSlóivéin agus an tSlóvaic. Féach léarscáil láithreáin EHL
An Lipéad Oidhreachta Eorpach agus uirlisí digiteacha
Príomhghné de EHL is ea próifíl, tarraingteacht agus inrochtaineacht na suíomhanna a ardú ar scála Eorpach trí na féidearthachtaí a chuirtear ar fáil le huirlisí digiteacha, agus tá céimeanna éagsúla ag láithreáin EHL chun cúrsaí digiteacha a ionchorprú ina ngníomhaíochtaí. Díríonn na samplaí a tuairiscíodh i dtuarascáil faireacháin 2020 go háirithe ar an méid seo a leanas:
Digitiú bailiúchán, lena n-áirítear ag Leabharlann Ghinearálta Ollscoil Coimbra agus Cartlann Choróin na hAragóine
Oidhreacht chasta a chur i láthair trí réaltacht fhíorúil a úsáid, mar shampla ag Láithreán Seandálaíochta Carnuntum, agus ag Mainistir Cluny
Tionscadail agus ábhar oideachais, amhail an t-ábhar a d’fhorbair tionscadal The Heart of Ancient Athens’ Origins, léarscáil fhíorúil scéalta oidhreachta Eorpacha Ollscoil Tartu agus le déanaí cúrsa ar líne Fort Cadine Back to Europe. Maoinítear na gníomhaíochtaí sin go léir trí chreat Laethanta Oidhreachta na hEorpa faoi chomhghníomhaíocht an Choimisiúin Eorpaigh agus Chomhairle na hEorpa.
Éacht mór eile de chuid an Lipéid Oidhreachta Eorpaigh is ea an t-ilteangachas a chur chun cinn ar líne, lena n-áirítear trí léarscáil láithreáin EHL, arna óstáil ag Münster agus Osnabrück – Láithreáin Shíocháin Westphalia, atá ar fáil i dteangacha oifigiúla uile na mBallstát atá rannpháirteach sa ghníomhaíocht.
Féachann gníomhaíocht EHL le leas breise a bhaint as na deiseanna a chuirtear ar fáil trí uirlisí digiteacha a fhorbairt tríd an líonra suíomhanna atá ag dul i méid.
Dul isteach i líonra na suíomhanna EHL
Eagraíonn comhordaitheoirí náisiúnta i ngach Ballstát rannpháirteach réamhroghnú láithreán le haghaidh an Lipéid Oidhreachta Eorpaigh. Déantar an roghnú deiridh de láithreáin chun an lipéad a shannadh ar leibhéal an Aontais Eorpaigh gach dhá bhliain.
Chun tuilleadh eolais a fháil, tabhair cuairt ar shuíomh gréasáin an Lipéid Oidhreachta Eorpaigh nó déan teagmháil leis an gCoimisiún Eorpach, an Ard-Stiúrthóireacht um Oideachas, an Óige, Spórt agus Cultúr ag [email protected].
Chun tuilleadh samplaí a fháil den chaoi ar féidir an ghné dhigiteach a úsáid chun tacú leis an oidhreacht thógtha agus chun í a shaibhriú, féach leathanach Europeana maidir le Bauhaus Eorpach Nua.